ಜಾತಿ ಗಣತಿʼ ನಿರ್ಧಾರದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಯಾರದ್ದು !? ಸಿದ್ದು ಯಾಕೆ ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ!?

ಜಾತಿ ಗಣತಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಪ್ರಶ್ನೆಯೋ, ಅಧಿಕಾರದ ಒಳರಾಜಕೀಯದ ಅಸ್ತ್ರವೋ? ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮತ್ತೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆ—ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ‘ಜಾತಿ ಗಣತಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿರುವ ವರದಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬ ಆಗ್ರಹ ರಾಜಕೀಯ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಜೋರಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಆಗ್ರಹದ ಹಿಂದೆ ಇರುವ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ದೇಶವೇನು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಅಷ್ಟೇ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಕೇಳಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಜಾತಿ ಆಧಾರಿತ ದತ್ತಾಂಶ ಅಗತ್ಯ. ಮೀಸಲಾತಿ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಮುದಾಯ ಎಷ್ಟು ಹಿಂದುಳಿದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ನೀತಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಮೂಲತಃ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಗುಂಡು ಹೊಡೆಯುವಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಜಾತಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ವರದಿ ಬಹಿರಂಗವಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಘೋಷಣೆಯಾಗಿ ನೋಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕಾರಣದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವೈರುಧ್ಯ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದವರು ಯಾರು? ಅದನ್ನು ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಮುಂದಿಟ್ಟವರು ಯಾರು? ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ವರದಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಮತ್ತು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಣಯ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶ ಯಾರಿಗಿತ್ತು? ಈಗ ಅದೇ ವರದಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಆಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿರುವವರು ಯಾವ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸದೆ ಜಾತಿ ಗಣತಿಯ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಇನ್ನು, ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರು ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕೀಯದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಕುರಿತು ನೀಡಿರುವ ರಾಜಕೀಯ ಸಂದೇಶವೂ ಇದೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ. ‘ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕೀಯದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುತ್ತೇನೆ; ಸಕ್ರಿಯ ರಾಜಕಾರಣದಿಂದ ಅಲ್ಲ’ ಎಂಬ ಮಾತು ಕೇವಲ ವೈಯಕ್ತಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಭವಿಷ್ಯದ ಘೋಷಣೆಯಲ್ಲ. ಅದು ಪಕ್ಷದೊಳಗಿನ ತಮ್ಮ ಪ್ರಭಾವದ ಕುರಿತು ನೀಡಿದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸಂದೇಶವೂ ಹೌದು. ಅದರ ಅರ್ಥವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರೆ—ತಾವು ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸದೇ ಇದ್ದರೂ ಪಕ್ಷದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳ ಆಯ್ಕೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮೀಕರಣ, ಸಂಘಟನೆಯೊಳಗಿನ ಅಧಿಕಾರದ ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ನಾಯಕತ್ವದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪಾತ್ರ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದೆ ಎಂಬ ರಾಜಕೀಯ ಸೂಚನೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ.

 ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಶಾಸಕರು ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರನ್ನು ‘ಮುಂದಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ’ ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸುವ ಮಾತು ಆಡಿರುವುದು ಕೂಡ ಕೇವಲ ಅಭಿಮಾನಿಯ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹೇಳಿಕೆಯೆಂದು ತಳ್ಳಿಹಾಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನೊಳಗಿನ ನಾಯಕತ್ವದ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮುಗಿದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಂತಹ ಘೋಷಣೆಗಳು ಮತ್ತೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಸಮಾವೇಶವು ಒಂದು ಕಡೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಬೇಡಿಕೆಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನೊಳಗಿನ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೂ ವೇದಿಕೆಯಾಗುವ ಅಪಾಯವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಯೇ ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳು ಎಲ್ಲಿವೆ? ಸಮಾವೇಶದ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ನಾಯಕರು ಮಾತನಾಡುವುದು ಒಂದು ಸಂಗತಿ. ಆದರೆ ಆ ಸಮುದಾಯಗಳ ನೈಜ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ತರುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ಸಂಗತಿ. ಜಾತಿ ಗಣತಿ ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದರೆ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಎಲ್ಲ ಸಮಸ್ಯೆಗಳೂ ಪರಿಹಾರವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ವರದಿ ಒಂದು ಸಾಧನ; ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ನೀತಿ ಅದರ ಮುಂದಿನ ಹಂತ. ವರದಿಯ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಶಿಕ್ಷಣ, ಉದ್ಯೋಗ, ಭೂಮಿ, ವಸತಿ, ಆರೋಗ್ಯ, ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಅವಕಾಶಗಳ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವ ನೀತಿಗಳು ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆದ್ದರಿಂದ ‘ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿ’ ಎಂಬ ಘೋಷಣೆ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನಂತರ ಏನು? ಯಾವ ಶಿಫಾರಸುಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಯಾವ ಸಮುದಾಯಗಳಿಗೆ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಮೀಸಲಾತಿಯ ಮಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಎದುರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಹಿಂದುಳಿದ ಗುಂಪುಗಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಗಮನ ಹೇಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ? ವರದಿಯ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಹೇಗೆ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ? ಇವುಗಳ ಕುರಿತು ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಜಾತಿ ಗಣತಿಯೂ ಮತ್ತೊಂದು ಚುನಾವಣಾ ಘೋಷಣೆಯಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಸರ್ಕಾರದ ವಿರುದ್ಧ ಸರ್ಕಾರದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವರೇ ಆಗ್ರಹಿಸುವ ವಿಚಿತ್ರ ರಾಜಕೀಯ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ರಾಜಕೀಯ ವೈರುಧ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

  ಜಾತಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ವರದಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಆಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರು ಸರ್ಕಾರದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದರೆ, ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ—ಈ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಏಕೆ ಮುಂದಿಡಬೇಕು? ಸರ್ಕಾರವೇ ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಸರ್ಕಾರದೊಳಗಿನ ನಿರ್ಧಾರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸುವುದು ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಬೇಕು. ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ನಿರ್ಧಾರ, ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅದನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯಬಹುದು. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಸರ್ಕಾರದ ನಾಯಕರೇ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಆಗ್ರಹಿಸುವ ಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾದರೆ, ಅದು ಸರ್ಕಾರದೊಳಗಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯದ ಸೂಚನೆಯೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಹಜ. ಇದು ಕೇವಲ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲ; ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹತೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯೂ ಹೌದು. ಹಿಂದಿನ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ ಯಾರದ್ದು? ಜಾತಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಅವರ ಸರ್ಕಾರವೇ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ವರದಿ ಲಭ್ಯವಾದ ಬಳಿಕ ಅದನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಜಾರಿಗೆ ತರುವಲ್ಲಿ ಹಲವು ಅಡೆತಡೆಗಳು ಎದುರಾದವು. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನೊಳಗೂ ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ನಾಯಕರ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿದ್ದವು. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವರದಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದು ಕೇವಲ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಕ್ರಮವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಬಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿತ್ತು. ಹೀಗಾಗಿ ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಎದುರಿಸಲಾಗದ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯನ್ನು ಅಧಿಕಾರದ ಹೊರಗಿನಿಂದ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದು ಎಷ್ಟು ನೈತಿಕವಾಗಿ ಸಮರ್ಥನೀಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೇಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ಅನುಕೂಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರದ ಒಳರಾಜಕೀಯ ನಡೆಸುವುದು ಇನ್ನೂ ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಜಾತಿ ಗಣತಿ ಯಾರಿಗಾಗಿ? ಇಂದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಂದೆ ಇರುವ ಮೂಲ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದು. ಜಾತಿ ಗಣತಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನೊಳಗಿನ ಒಂದು ಬಣದ ರಾಜಕೀಯ ಶಕ್ತಿ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಬೇಕೇ? ಅಥವಾ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ರಾಜ್ಯದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಬೇಕೇ? ಈಗ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಎರಡನೇ ಅಂಶ ಸತ್ಯವಾಗಿದ್ದರೆ, ವರದಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಬೇಕು. ಅದರ ದತ್ತಾಂಶವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಗೆ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಬೇಕು.

ತಜ್ಞರು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಘಟನೆಗಳು, ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಸಮುದಾಯಗಳ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು. ಅದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ನೀತಿ ರೂಪಿಸಬೇಕು. ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ನಾಯಕತ್ವದ ಆಂತರಿಕ ಪೈಪೋಟಿಯ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬಾರದು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಹಿಂದುಳಿದ ವರ್ಗಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತೊಂದು ರಾಜಕೀಯ ಸಮಾವೇಶವಲ್ಲ; ತಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ನಿಖರ ದತ್ತಾಂಶ ಮತ್ತು ಅದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಜಾರಿಯಾಗುವ ನೀತಿ. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಜಾತಿ ಗಣತಿ ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸುವುದು ತಪ್ಪಲ್ಲ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅದು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅಗತ್ಯವಾದ ಬೇಡಿಕೆ. ಆದರೆ ಆ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಯಾರು, ಯಾವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಯಾವ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಮುಂದಿಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದೂ ಅಷ್ಟೇ ಅಗತ್ಯ. ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕೀಯದ ಘೋಷಣೆಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ಅಧಿಕಾರದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಮರೆತುಬಿಡುವ ರಾಜಕಾರಣವನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನತೆ ಈಗಾಗಲೇ ಸಾಕಷ್ಟು ನೋಡಿದ್ದಾರೆ. ಜಾತಿ ಗಣತಿಯ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವೇ ಅಧಿಕಾರದ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು. ಆ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು ರಾಜಕೀಯ ಧೈರ್ಯ ತೋರಿಸುವುದೇ ಅದರ ಮುಂದಿನ ಹೆಜ್ಜೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನೆ ‘ಜಾತಿ ಗಣತಿ ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬೇಕೇ?’ ಎನ್ನುವುದೊಂದೇ ಅಲ್ಲ. ‘ವರದಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಏನು ಮಾಡುತ್ತೀರಿ?’ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವ ಧೈರ್ಯ ಯಾರಿಗಿದೆ?  ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ ಜಾತಿ ಗಣತಿಯ ರಾಜಕೀಯ ಘೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ರಾಜಕಾರಣದ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನವೇ ಇಲ್ಲ.

- ಶ್ರೀರಾಜ್‌ ವಕ್ವಾಡಿ