Thursday, September 10, 2026

5 ರಾಜ್ಯಗಳ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಗಳಿಕೆ ₹1,473 ಕೋಟಿ! ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಹಣದ ಹೊಳೆ!?!

ಬರೋಬ್ಬರಿ  ₹1,473 ಕೋಟಿ, ಚುನಾವಣೆ ಗೆಲ್ಲುವುದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾಗುತ್ತಿರುವ ಬಿಜೆಪಿಯ ಹಣದ ಮೂಲ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆ ಎಂದರೆ ಜನರ ತೀರ್ಪು. ಆದರೆ ಆ ತೀರ್ಪನ್ನು ಪಡೆಯಲು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಲ್ಲಿರುವ ಹಣದ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಇಂದಿನ ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕಾರಣದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ. 2026ರ ಅಸ್ಸಾಂ, ಕೇರಳ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ಮತ್ತು ಪುದುಚೇರಿ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿರುವ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರಗಳು ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದಿವೆ. 

ಚುನಾವಣಾ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗೆ ₹1,472.8 ಕೋಟಿ ಸ್ವೀಕೃತಿಯಾಗಿರುವುದು ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಅದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಘಟಕಗಳು ಸೇರಿ ದಾಖಲಿಸಿರುವ ನಿವ್ವಳ ಸ್ವೀಕೃತಿ ₹207.17 ಕೋಟಿ. ಅಂದರೆ, ಬಿಜೆಪಿಯ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಗೆ ಬಂದ ಹಣ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಒಟ್ಟು ವರದಿಯಾದ ಸ್ವೀಕೃತಿಗಿಂತ ಏಳು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಮೊದಲ ಸಂಗತಿಯೇ ಹೋಲಿಕೆಯ ಸ್ವರೂಪ. ಬಿಜೆಪಿಯ ₹1,472.8 ಕೋಟಿ ಅಂಕಿ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಯ ಸ್ವೀಕೃತಿ; ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ₹207.17 ಕೋಟಿ ಅಂಕಿ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಘಟಕಗಳ ಒಟ್ಟು ನಿವ್ವಳ ಸ್ವೀಕೃತಿ.** ಹೀಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ‘ಬಿಜೆಪಿಗೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ಗಿಂತ ಏಳು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಹಣ’ ಎಂದು ಹೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಪಕ್ಷಗಳ ಹಣಕಾಸಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುವ ಭಾರೀ ಅಸಮಾನತೆಯ ಸೂಚಕ ಎಂದು ನೋಡುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ. ಚುನಾವಣೆ ಮುಗಿದಾಗಲೂ ಬಿಜೆಪಿಯ ಖಜಾನೆ ಏಕೆ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ತುಂಬುತ್ತಿದೆ? ಇದರಲ್ಲಿರುವ ಇನ್ನೊಂದು ಅಚ್ಚರಿಯ ಸಂಗತಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ ಬ್ಯಾಲನ್ಸ್. ಮಾರ್ಚ್ 15ರಂದು ಸುಮಾರು ₹6,722.6 ಕೋಟಿಯಷ್ಟಿದ್ದ ಬಿಜೆಪಿಯ ಹಣದ ಶೇಖರಣೆ, ಮೇ 6ರಂದು ಚುನಾವಣೆ ಮುಗಿದಾಗ ₹7,627.2 ಕೋಟಿಗೆ ಏರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲೇ ಪಕ್ಷದ ಖಜಾನೆ ಸುಮಾರು ₹904.6 ಕೋಟಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಚುನಾವಣಾ ಖರ್ಚಿನ ಲೆಕ್ಕವಲ್ಲ. ಇದು ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿರುವ ಕೇಂದ್ರಿತ ಮತ್ತು ಬೃಹತ್ ಚುನಾವಣಾ ಹಣಕಾಸು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಚಿತ್ರಣ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚುನಾವಣೆ ಎಂದರೆ ಪಕ್ಷದ ಹಣ ಕರಗಬೇಕು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆ ನಡೆದ ಅವಧಿಯಲ್ಲೇ ಪಕ್ಷದ ಒಟ್ಟು ಹಣದ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.

ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಹಣ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ, ಯಾವ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ, ಯಾವ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಭಾವ ಚುನಾವಣಾ ಸಮಾನತೆಯ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟಿದೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಲಭ್ಯವಿರುವ ಬಿಜೆಪಿಯ ಚುನಾವಣಾ ವೆಚ್ಚದ ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ಅಸ್ಸಾಂ, ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಪುದುಚೇರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪಕ್ಷ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಘಟಕಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸುಮಾರು ₹160 ಕೋಟಿ ಖರ್ಚು ಮಾಡಿವೆ. ಅಸ್ಸಾಂನಲ್ಲಿ ₹96.3 ಕೋಟಿ, ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ₹51.6 ಕೋಟಿ ಮತ್ತು ಪುದುಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ₹11.9 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ₹130.4 ಕೋಟಿ ಮತ್ತು ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ಮೊತ್ತ ಹಾಗೂ ಇತರ ಸಂಬಂಧಿತ ಪ್ರಚಾರ ವೆಚ್ಚಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು ₹29.6 ಕೋಟಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ಖರ್ಚಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹಲವು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಪಕ್ಷದ ಖಜಾನೆಗೆ ಹರಿದುಬಂದಿರುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸ್ವರೂಪವೇನು? ಇದು ಬಿಜೆಪಿಯ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಕೇಳಬೇಕಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷದ ಹಣಕಾಸಿನ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ, ದೇಣಿಗೆಗಳ ಮೂಲ ಮತ್ತು ಚುನಾವಣಾ ವೆಚ್ಚದ ನಿಜವಾದ ಪ್ರಮಾಣದ ಕುರಿತು ಇದೇ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕುತೂಹಲಕಾರಿ ಸಂಗತಿ ಎಂದರೆ ಬಿಜೆಪಿಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ಮತ್ತು ಕೇರಳ ಚುನಾವಣಾ ವೆಚ್ಚದ ವರದಿಗಳು ಇನ್ನೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿಲ್ಲ.ಹೀಗಾಗಿ ₹1,472.8 ಕೋಟಿಯ ಅಂಕಿ ಅಂತಿಮ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ; ಆ ಎರಡು ರಾಜ್ಯಗಳ ಲೆಕ್ಕ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಾದ ನಂತರ ಬಿಜೆಪಿ ಚುನಾವಣಾ ಅವಧಿಯ ಹಣಕಾಸಿನ ಚಿತ್ರ ಇನ್ನಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಬಹುದು. 

ಅಂದರೆ ಈಗ ಕಾಣುತ್ತಿರುವುದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಿತ್ರವಲ್ಲ. ಚುನಾವಣಾ ಹಣಕಾಸಿನ ಒಂದು ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಲೆಕ್ಕವು ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಭಿನ್ನ ಚಿತ್ರವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಮಾರ್ಚ್ 15ರಿಂದ ಮೇ 6ರವರೆಗಿನ ಚುನಾವಣಾ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ 207.17 ಕೋಟಿ ನಿವ್ವಳ ಸ್ವೀಕೃತಿ ದಾಖಲಿಸಿದರೆ, ಅದರ ವೆಚ್ಚ ₹248.55 ಕೋಟಿ ಆಗಿತ್ತು. ಹೀಗಾಗಿ ಚುನಾವಣಾ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಹಣಕಾಸಿನ ಸ್ಥಿತಿ ಸುಮಾರು ₹65.86 ಕೋಟಿಯಷ್ಟು ಕುಸಿದಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಬಿಜೆಪಿಯ ಬಳಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣವಿದೆ ಎಂಬ ವಿಚಾರವಲ್ಲ. ಒಂದು ಪಕ್ಷ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರವೂ ತನ್ನ ಹಣಕಾಸಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದು ಪಕ್ಷ ಚುನಾವಣಾ ವೆಚ್ಚದ ನಂತರ ತನ್ನ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಇಂತಹ ಆರ್ಥಿಕ ಅಂತರವು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಘಟನೆ, ಪ್ರಚಾರ, ಮಾಧ್ಯಮ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರಚಾರ, ಜಾಹೀರಾತು, ಪ್ರವಾಸ, ಕಾರ್ಯಕರ್ತರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಚುನಾವಣೆಯ ಸಿದ್ಧತೆ—ಎಲ್ಲದರ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಇನ್ನು, ಹಣದ ಕೇಂದ್ರೀಕರಣ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಅಧಿಕಾರದ ಕೇಂದ್ರೀಕರಣ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆಯೇ ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ದೇಣಿಗೆದಾರರ ಪ್ರಭಾವ ಎಷ್ಟಿದೆ? ಹಣದ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮತದಾರನ ರಾಜಕೀಯ ಆಯ್ಕೆಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷಗಳ ಪ್ರಚಾರ ಯಂತ್ರದ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತದೆಯೇ? ಸಣ್ಣ ಪಕ್ಷಗಳು ಮತ್ತು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಹಣದ ಅಸಮಾನತೆ ಎಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಅಡೆತಡೆಯಾಗಿದೆ? ಇವುಗಳೇ ಈ ಲೆಕ್ಕಪತ್ರಗಳ ನಿಜವಾದ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು. ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮತದಾರನ ಮತಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಮೌಲ್ಯವಿದೆ. ಆದರೆ ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ತಲುಪುವ ಮೊದಲು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳ ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆ ಇಲ್ಲ. ಒಂದು ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸಾವಿರಾರು ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಹಣಕಾಸಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದು ಪಕ್ಷವು ಪ್ರಚಾರದ ಮೂಲಭೂತ ವೆಚ್ಚವನ್ನೇ ನಿಭಾಯಿಸಲು ಪರದಾಡಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇದ್ದರೆ, ಕಾನೂನಿನ ಮುಂದೆ ಮತದ ಮೌಲ್ಯ ಒಂದೇ ಇದ್ದರೂ ಚುನಾವಣಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ನೆಲಮಟ್ಟ ಸಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆಯೇ? ಇದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಚುನಾವಣೆ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಮತಪೆಟ್ಟಿಗೆಗೆ ಮತ ಹಾಕುವ ದಿನವಲ್ಲ. ಜನರ ಮುಂದೆ ಯಾವ ಪಕ್ಷದ ಧ್ವನಿ ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ತಲುಪುತ್ತದೆ, ಯಾರ ಜಾಹೀರಾತು ಎಷ್ಟು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ಯಾರ ಸಂದೇಶ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತದೆ, ಯಾರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ಚರ್ಚೆಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಚುನಾವಣಾ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಚುನಾವಣಾ ಹಣದ ಅಸಮಾನತೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ಅವಕಾಶಗಳ ಅಸಮಾನತೆಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸುವ ಅಪಾಯವಿದೆ.ಪಾರದರ್ಶಕತೆ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಚುನಾವಣಾ ಆಯೋಗ ಪಕ್ಷಗಳ ಆದಾಯ-ವೆಚ್ಚದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆ. ಆಯೋಗದ ಚುನಾವಣಾ ವೆಚ್ಚ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಉದ್ದೇಶವೇ ಹಣದ ಒಳಹರಿವು ಮತ್ತು ಹೊರಹರಿವಿನ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು. ಆದರೆ ದಾಖಲೆ ಸಲ್ಲಿಕೆಯಷ್ಟೇ ಸಾಕೇ ? ಹಣದ ಮೂಲ ಯಾವುದು?

* ದೊಡ್ಡ ದೇಣಿಗೆದಾರರು ಯಾರು?

* ಯಾವ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಹಣ ಹರಿಯಿತು?

* ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ರಾಜ್ಯ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಯಿತು?

* ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳ ಅಧಿಕೃತ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವಿಕ ಪ್ರಚಾರ ವೆಚ್ಚದ ನಡುವೆ ಎಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ?

* ಡಿಜಿಟಲ್ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕೆ ನಿಜವಾಗಿ ಎಷ್ಟು ಖರ್ಚಾಯಿತು?

* ಪಕ್ಷದ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿಧಿ ಮತ್ತು ಚುನಾವಣಾ ನಿಧಿಯ ಗಡಿ ಎಲ್ಲಿ? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಉತ್ತರ ಸಿಗಬೇಕಿದೆ.₹1,472.8 ಕೋಟಿ ಎಂಬ ಸಂಖ್ಯೆ ಬಿಜೆಪಿಯ ಸಂಘಟನಾ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ,  ಇದು ಭಾರತದ ಚುನಾವಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹಣದ ಪ್ರಭಾವ ಎಷ್ಟು ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಅವಕಾಶ.  ಚುನಾವಣೆಯ ಗೆಲುವು ಮತಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಆ ಮತಪೆಟ್ಟಿಗೆಯವರೆಗೆ ಯಾವ ಧ್ವನಿ ಎಷ್ಟು ಬಲವಾಗಿ ತಲುಪುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹಣ ನಿರ್ಧರಿಸತೊಡಗಿದರೆ—ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಸಮಾನತೆಯ ಕುರಿತ ಚರ್ಚೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದರಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನವಿಲ್ಲ !?

-  ಶ್ರೀರಾಜ್ ವಕ್ವಾಡಿ

No comments:

Post a Comment